Arbeidsongeschiktheidsverzekering (AOV): wat is het en heb jij er één nodig?

Wat is een arbeidsongeschiktheidsverzekering?

“De arbeidsongeschiktheidsverzekering (AOV) is interessant voor interessant voor alle ondernemers: met én zonder personeel. De verzekering vervangt je inkomen gedeeltelijk wanneer je door ziekte of een ongeval (tijdelijk) niet kunt werken. Er wordt dan maandelijks een bedrag uitgekeerd. De hoogte van de uitkering hangt af van twee factoren, die je vooraf met je verzekeraar vastlegt:

Het verzekerde bedrag

Dit is het deel van je inkomen dat je wilt verzekeren. Heb je een jaarinkomen van € 30.000 en wil je 75% verzekeren? Dan is jouw verzekerde bedrag € 22.500.

Het arbeidsongeschiktheidspercentage

Heb je een drempel van 25%, dan krijg je een uitkering als een arbeidsdeskundige heeft vastgesteld dat je jouw werkzaamheden voor minimaal 25% niet meer kunt uitvoeren.”

 

Wat dekt een arbeidsongeschiktheidsverzekering (en wat niet)?

“Met een arbeidsongeschiktheidsverzekering (AOV) ben je verzekerd bij arbeidsongeschiktheid door ziekte of een ongeval. Dit geldt in principe voor alle ziektes, zowel lichamelijk als geestelijk. Een psychische aandoening zoals een burn-out is dus ook gedekt. Wel moet de ziekte medisch vast te stellen zijn. Als een arts of arbeidsdeskundige dat niet kan, word je niet als arbeidsongeschikt gezien. Je hebt dan dus geen recht op een uitkering.

Niet verzekerd

Een aantal zaken zijn altijd uitgesloten van de dekking, zoals:

• Opzet of roekeloosheid.
• Gebruik van drugs, (bovenmatig) gebruik van alcohol of verkeerd gebruik van geneesmiddelen.
• Arbeidsongeschiktheid van minder dan 25% of 45%, afhankelijk van de drempel die jij kiest.
• Fraude, misleiding of het niet (tijdig) betalen van de premie.

Uitsluitingen

Bij het aanvragen van een AOV moet je een gezondheidsverklaring invullen. Dit kan op papier, telefonisch of digitaal. Er worden allerlei vragen gesteld over jouw gezondheid. Bijvoorbeeld of je eerder klachten hebt gehad, of je bij een huisarts of fysiotherapeut bent geweest en of je een ziekte hebt (gehad). Je moet daarbij heel volledig zijn. Soms wil de verzekeraar aanvullende informatie opvragen bij je behandelaar. Hier moet je dan toestemming voor geven. Op basis van alle informatie bepaalt de verzekeraar of hij je wil verzekeren en eventueel met welke uitsluitingen.

Verzekeraars kunnen bepaalde gezondheidsklachten uitsluiten. Bijvoorbeeld wanneer sprake is van een eerdere ernstige aandoening. Denk aan ziektes als kanker of een zwakke rug. Een verzekeraar kan dan besluiten om dat onderdeel niet mee te verzekeren. Dit wordt dan als clausule opgenomen in jouw polis. Een uitsluiting wordt altijd vóór het afsluiten van de verzekering vermeld. Bij een hoger risico kan een verzekeraar er ook voor kiezen om geen uitsluiting te doen, maar een verhoogde premie vast te stellen. Je betaalt dan meer voor dezelfde verzekering dan iemand zonder medische achtergrond.”

 

Hoe werkt een arbeidsongeschiktheidsverzekering?

“Als je ziek wordt, meld je dit bij je verzekeraar. Een arbeidsdeskundige stelt vervolgens vast in welke mate je arbeidsongeschikt bent, op basis van jouw beroep (beroepsarbeidsongeschiktheid). Soms gebeurt dit samen met een medisch adviseur. Zo wordt bepaald of en hoeveel je uitgekeerd krijgt.

Na de wachttijd krijg je maandelijks een bedrag uitgekeerd. Ben je na een tijdje weer hersteld, dan word je ‘arbeidsgeschikt’ verklaard en stopt de uitkering. De verzekering loopt wel door. De uitkering kan ook tot de einddatum duren, bijvoorbeeld omdat je verlamd bent geraakt en nooit meer kunt werken.

Tot slot kan de mate van arbeidsongeschiktheid veranderen, bijvoorbeeld omdat je na revalidatie weer gedeeltelijk kunt werken. Een arbeidsdeskundige en re-integratieadviseur bepalen samen met jou wat je nog kunt en in welke mate je arbeidsongeschikt bent. Dat percentage bepaalt de hoogte van je uitkering. Kortom, het verloop van de AOV is voor iedereen anders.”

 

Wanneer is een arbeidsongeschiktheidsverzekering nodig?

“De overheid regelt nu niets voor zelfstandigen. Als jij morgen uitvalt, val je dus volledig terug op jezelf. Vooral startende ondernemers onderschatten hoe groot dit risico is. Ik vraag hen altijd: wat gebeurt er als je een half jaar geen inkomen hebt? Veel mensen komen dan tot de conclusie dat het niet houdbaar is met alle vaste lasten. Heb je een partner die genoeg verdient of een flinke buffer, dan houd je het misschien langer vol. Maar voor de meeste ondernemers is de rek er snel uit zodra hun inkomsten voor een langere periode wegvallen. Mensen zijn zich hier niet altijd van bewust en denken al snel ‘dat overkomt mij niet’. Terwijl het risico écht groot is.

Voordelen van de AOV

• Je krijgt bij arbeidsongeschiktheid een uitkering tot een door jou gekozen einddatum. 
• Je krijgt bij ziekte begeleiding van een re-integratiecoach.
• Je kunt 80% van je inkomen verzekeren of alleen wat je minimaal nodig hebt om van te leven.
• Je kiest zelf het aantal maanden eigen risico.
• Je kunt de premie aftrekken via je aangifte inkomstenbelasting.

Nadelen van de AOV

• Je bouwt niets op. Maak je nooit gebruik van de verzekering, dan ben je de premie kwijt.
• Een arbeidsdeskundige van de verzekeraar bepaalt (soms samen met een medisch adviseur) of en in welke mate je arbeidsongeschikt bent.
• Je moet een gezondheidsverklaring invullen. Heb je een ziekteverleden, dan betaal je mogelijk een hogere premie of krijg je een verzekering met uitsluitingen.”

 

Wat kost een arbeidsongeschiktheidsverzekering?

“Veel mensen hebben het beeld dat de arbeidsongeschiktheidsverzekering (AOV) een dure verzekering is. Als je puur kijkt naar wat je betaalt, klopt dat wel. Het is geen goedkope verzekering en kost al gauw een paar honderd euro per maand. Maar als je kijkt naar welk risico deze verzekering afdekt en wat je ervoor terugkrijgt, dan valt het eigenlijk wel mee. Het (langdurig) verliezen van je inkomen heeft echt heel grote financiële gevolgen. Dat risico kunnen veel mensen gewoon niet zelf dragen. Goed om te weten: je kunt de premie aftrekken via je aangifte inkomstenbelasting.

Er is geen standaardprijs voor een AOV, maar gemiddeld betaal je tussen de € 200 en € 500 per maand voor een goede dekking. Maar het komt ook voor dat iemand slechts een paar tientjes betaalt. Of juist meer dan die € 500. De hoogte van de premie hangt af van een aantal factoren:

• je beroep;
• je leeftijd;
• het bedrag dat je wilt verzekeren;
• de einddatum;
• de wachttijd.

Bij het afsluiten van de arbeidsongeschiktheidsverzekering moet je een aantal keuzes maken, die invloed hebben op de premie die je betaalt:

Wachttijd (eigenrisicotermijn)

Bij een AOV is altijd sprake van een wachttijd. Dit is het aantal maanden dat je zelf het risico draagt vóórdat de verzekeraar uitkeert. Je kunt de duur van de wachttijd zelf kiezen: van veertien dagen tot twee jaar. Raak je arbeidsongeschikt en heb je een wachttijd van drie maanden? Dan moet je die eerste drie maanden zelf financieel overbruggen. Daarna ontvang je maandelijks een uitkering. Deze keuze heeft veel invloed op de premie: hoe langer de wachttijd, hoe lager de premie.

Einddatum (eindleeftijd)

Een AOV loopt meestal tot je AOW-leeftijd, maar er zijn uitzonderingen. Je kunt de uitkering bijvoorbeeld ook eerder laten stoppen. Je hebt dan wel een buffer nodig om de periode tot je pensioen te overbruggen. Bij sommige beroepen geldt standaard een eerdere eindleeftijd. Dit is vaak het geval bij fysiek zware beroepen, zoals in de bouw, omdat die vanwege de lichamelijke belasting meestal niet tot de AOW-leeftijd worden uitgevoerd. Tot slot zijn er ook polissen met een eindleeftijd van 68 jaar.

Verzekerde bedrag

Je bepaalt zelf welk deel van je inkomen je wilt verzekeren. Bij de meeste verzekeraars kun je tot 80% van je inkomen verzekeren. Maar er zijn ook partijen waar het maximum 90% is. Je kunt ook alleen het bedrag verzekeren dat je minimaal nodig denkt te hebben om van te leven.”

Zelf online afsluiten vs. met hulp van een adviseur

Tot slot is ook de manier waarop je de verzekering afsluit van invloed. Vraag je online een basis-AOV aan? Dan zijn de eenmalige aansluitkosten en de beheerkosten over het algemeen laag. Sluit je een verzekering op maat af met behulp van een adviseur? Dan zijn deze kosten hoger. Het advies zorgt in de praktijk vaak wel voor een beter passende dekking. Een investering die zich uitbetaalt, dus.”

 

Andere mogelijkheid: broodfonds

“Een broodfonds wordt vaak genoemd als alternatief. Een broodfonds bestaat uit een groep ondernemers die een vereniging vormen. Met als doel elkaar financieel te steunen bij ziekte. Als lid stort je maandelijks een bedrag op jouw persoonlijke broodfondsrekening. De hoogte van de maandelijkse inleg hangt af van de uitkering die je nodig denkt te hebben bij arbeidsongeschiktheid. Kun je door ziekte niet meer werken, dan ontvang je na een maand wachttijd van alle deelnemers een bedrag op je rekening. Samen vormt dit jouw uitkering.

Nadelen

Een broodfonds klinkt als een aantrekkelijk alternatief. Maar er zijn ook zeker nadelen. Zo ontvang je maximaal twee jaar lang een uitkering. Ben je na twee jaar nog steeds ziek of arbeidsongeschikt? Dan heb je alleen nog recht op een bijstandsuitkering, als je al aan de bijstandseisen voldoet. En als de ‘pot’ leeg is, omdat anderen er ook gebruik van hebben gemaakt, ontvang je ook niets. Tot slot wordt een broodfonds niet als verzekering gezien. Het voldoet dus niet aan de voorwaarden om vrijstelling te krijgen van de verplichte AOV die er straks komt. Je zou een broodfonds wél kunnen gebruiken om de wachttijd van je AOV mee te overbruggen.”

 

De verplichte arbeidsongeschiktheidsverzekering

“Op dit moment is een arbeidsongeschiktheidsverzekering (AOV) nog niet verplicht. Maar dit gaat wel veranderen. Ik wil ondernemers echt op het hart drukken om hier nu al goed over na te denken, want de verplichte AOV ziet er heel anders uit dan de reguliere verzekering. De voorwaarden zijn als volgt:

• Voor wie: alle IB-ondernemers (zelfstandigen met winst uit onderneming).
• Premie: ongeveer 5,4% van het inkomen, met een maximum van € 171 per maand.
• Uitkering: 70% van het laatstverdiende inkomen, tot maximaal het wettelijk minimumloon.
• Wachttijd: 2 jaar.
• Beoordeling: het UWV beoordeelt of je nog in staat bent om het minimumloon te verdienen, op basis van zogenoemde ‘basisfuncties’.

Veel ondernemers denken dat ze nog niet in actie hoeven te komen, omdat de verplichting nog ver weg is. Maar de overheid gaat wél een peildatum invoeren. Mogelijk gebeurt dit al in het eerste kwartaal van 2026. Vanaf dat moment moeten alle nieuwe polissen tot de AOW-leeftijd lopen. Je kunt er dan dus niet meer voor kiezen om je tot je 60e of 65e te verzekeren, wat nu nog wel het geval is. Zeker voor fysiek zware beroepen is de hogere leeftijdsgrens een ingrijpende maatregel.

Kom nú in actie

Wie na de peildatum nog geen AOV heeft, heeft dus minder keuzevrijheid. Bovendien word je op een gegeven moment automatisch in de verplichte regeling geplaatst. Als jij denkt: ‘die verplichte AOV is niets voor mij’, dan is dit hét moment om in actie te komen. Nu heb je nog de vrijheid om een passende verzekering af te sluiten. Met een betere dekking, kortere wachttijd en meer keuze. Wacht dus niet af en laat je goed informeren.”

Lees meer over de verplichte AOV in het artikel ‘8 vragen & antwoorden over de verplichte AOV’.

 

Neem contact op met je verzekeringsadviseur

“Je kunt een arbeidsongeschiktheidsverzekering zelf online afsluiten, maar persoonlijk advies van een verzekeringsadviseur is eigenlijk onmisbaar. De verzekering is namelijk best complex. Bovendien kan een adviseur jouw risico’s volledig in kaart brengen en zorgen dat jij de dekking krijgt die bij jouw situatie past. Online kun je de verzekering nooit zó op maat maken.”